प्रवचने-श्रीब्रह्मचैतन्य महाराज
१४ मे
विषयाची व लौकिकाची आस सोडावी.
आपण रामाचे झालो म्हणजे आपली काळजी त्याला लागते. आपण रामाचे व्हायला अडचण आमचीच. आवडच मुळी आपण विषयाची आणि लौकिकाची ठेवतो. साहजिकच, एकाची आसक्ति ठेवल्याने दुसर्याची विरक्ति येते. नोकरीच्या वेळेस आम्ही बायकामुलांना बाजूला सारून कामावर जातो ना ? मग साधनेच्या वेळी बायकोमुले आड येतात हे कारण का सांगावे ? बायको आणि पैका या दोन गोष्टी आमच्या आड येत असतात; असे आजवर अनेक संतांनी सांगितले. मग या निर्माण तरी का केल्या असे कोणी विचारतील. त्याला उत्तर म्हणजे, काड्याच्या पेटीने विस्तवही पेटविता येतो आणि घरही जाळता येते; त्याचा जसा आपण उपयोग करावा तसा तो होतो. खरे म्हणजे आम्हाला भगवंताची तळमळच लागत नाही. एकजण मला म्हणाला की, "मला प्रपंच टाकावासा वाटतो." मी त्याला म्हटले, "नुसता प्रपंच टाकण्याने तुला वैराग्य कसे येईल ? वैराग्याला नेहमी विवेकाची जोड लागते. तू आपला मीपणा टाकलास तरी खूप झाले. "
चांगले कर्म आड येत नाही असे थोडेच आहे ? वाईट कर्म कुणाला सांगण्याची तरी आपल्याला लाज वाटते, पण सत्कर्म अभिमानाने ज्याला त्याला सांगत सुटतो. 'मागील जन्मी पाप केले होते म्हणून या जन्मी हे भोगतो' असे म्हणतो; आणि 'आता चांगले कर्मे करतो म्हणजे पुढल्या जन्मी सुख लागेल' असे म्हणतो. म्हणजे जन्ममरण्याच्या फेर्यातून सुटण्याऐवजी त्याच्यात गुंडाळले जाण्यासारखेच झाले ! दुष्कर्मामुळे पश्चात्ताप होऊन एकदा तरी भगवंताची आठवण होईल; परंतु सत्कर्माचा अहंकार चांगल्या माणसालाही कुठे नेऊन सोडील याचा पत्ता लागणार नाही.
राजासुद्धा योग्य मार्ग दाखविण्यासाठी आपल्या संगतीला चांगला माणूस ठेवतो. भगवंताने उद्धवालाही 'सत्समागम कर' म्हणून सांगावे, याहून अधिक काय पाहिजे ? कडू कारले खाल्ले तर कडूपणाचीच प्रचीती होते मग विषयाच्या प्राप्तीने जीवन गोड कसे होईल ? 'प्रेम येईल तेव्हा भगवंताची भक्ति करीन' असे म्हणू नये. विषयासाठी आपण मरमर काम करतो आणि तेवढे करूनही सुख लाभत नाही' मग भगवंताचे नाव न घेता, प्रेम येत नाही हे म्हणणे किती वेडेपणाचे आहे ! लग्नाआधी मुलीला दहापाच जणांना दाखविली तरी, लग्न झाल्यावर ज्याप्रमाणे त्यांतला एकच नवरा असतो आणि बाकीच्यांची तिला आठवणही राहात नाही, त्याप्रमाणे, आम्ही एकदा रामाचे झालो, म्हणजे त्याच्याशी लग्न लावले, म्हणजे मग विषयांचे प्रेम कुठे आले ?
१३५. भगवंताच्या नामाची गरज दोन तर्हेने आहे :
एक प्रपंचाचे स्वरूप कळण्यासाठी, आणि दुसरी, भगवंताच्या प्राप्तीसाठी.
खाली १४ मेचे श्री ब्रह्मचैतन्य महाराजांचे प्रवचन ओळीनुसार मराठी व इंग्रजी, आणि शेवटी सारांश (मराठी व इंग्रजी) दिला आहे:
🌸 १४ मे
विषयाची व लौकिकाची आस सोडावी.
Give up desire for sensual pleasures and worldly fame.
📜 प्रवचन – Marathi & English Line-by-Line
आपण रामाचे झालो म्हणजे आपली काळजी त्याला लागते.
When we truly belong to Rama, He takes full care of us.
आपण रामाचे व्हायला अडचण आमचीच.
The obstacle in surrendering to Rama lies within us.
आवडच मुळी आपण विषयाची आणि लौकिकाची ठेवतो.
We are fundamentally attached to worldly pleasures and reputation.
साहजिकच, एकाची आसक्ति ठेवल्याने दुसर्याची विरक्ति येते.
Naturally, attachment to one brings disinterest in the other.
नोकरीच्या वेळेस आम्ही बायकामुलांना बाजूला सारून कामावर जातो ना ? मग साधनेच्या वेळी बायकोमुले आड येतात हे कारण का सांगावे ?
Don’t we leave family aside for our job? Then why blame them for obstructing spiritual practice?
बायको आणि पैका या दोन गोष्टी आमच्या आड येत असतात; असे आजवर अनेक संतांनी सांगितले.
Many saints have said: wife and money often obstruct the path to God.
मग या निर्माण तरी का केल्या असे कोणी विचारेल; उत्तर म्हणजे, काड्याच्या पेटीने विस्तवही पेटतो आणि घरही जळते.
One might ask why they were created. Like a matchstick—used rightly it lights fire; misused, it burns a house.
खरे म्हणजे आम्हाला भगवंताची तळमळच लागत नाही.
In truth, we lack deep yearning for God.
"मला प्रपंच टाकावासा वाटतो," असे एक जण म्हणाला. मी म्हटलं, "नुसता प्रपंच टाकलास तरी वैराग्य येणार नाही."
Someone once said, “I feel like renouncing the world.” I replied, “Just renouncing won’t bring detachment.”
"वैराग्याला नेहमी विवेकाची जोड लागते."
Renunciation must be paired with wisdom.
"तू आपला मीपणा टाकलास तरी खूप झाले."
Even if you drop your ego, that is enough.
वाईट कर्म लपवतो पण चांगले कर्म मिरवतो.
We hide our sins but boast about our good deeds.
‘मागील जन्मी पाप केले म्हणून हे भोगतो’ म्हणतो; पण ‘आता सत्कर्मे करतो म्हणजे पुढील जन्मी सुख मिळेल’ असेही म्हणतो.
We say, “I suffer now due to past sins,” but also think, “My good deeds now will bring future happiness.”
हे म्हणजे जन्ममरणाच्या फेर्यातून सुटण्याऐवजी त्यात अधिक गुंतणे झाले!
This doesn’t free us from rebirth but entangles us further!
दुष्कर्मामुळे भगवंत आठवतो, पण सत्कर्माचा अहंकार माणसाला कुठे नेईल हे सांगता येत नाही.
Sin may lead us to remember God, but the ego of good deeds can mislead even good people.
राजासुद्धा योग्य मार्गासाठी चांगल्या संगतीत राहतो. भगवंताने उद्धवालाही सत्संग करायला सांगितले.
Even kings keep wise company. God even told Uddhava to seek satsang.
कारले खाल्ले तर कडवटच लागते; मग विषयसुख गोड कसे वाटणार?
If you eat bitter gourd, it will taste bitter; how can sensual pleasures bring sweetness?
‘प्रेम येईल तेव्हा भक्ती करीन’ असे म्हणणे चुकीचे आहे.
Saying, “I’ll worship once love for God arises” is wrong.
विषयासाठी मेहनत करतो आणि सुख मिळत नाही, मग भगवंतासाठी थोडा तरी प्रयत्न करायला नको का?
We work hard for worldly things and get no peace—shouldn’t we at least try for God?
लग्नाआधी मुलगी अनेकांना दाखवतात, पण लग्न झाल्यावर एकच नवरा आठवतो; तसे रामाशी एकदा नातं जोडल्यावर विषयांशी नातं संपते.
Before marriage, a girl is shown to many suitors; after marriage, only the husband remains. Similarly, once united with Rama, all worldly attachments vanish.
🪔 १३५.
भगवंताच्या नामाची गरज दोन तर्हेने आहे :
There are two reasons to chant God's name:
-
To understand the nature of worldly life.
-
To attain God Himself.
📚 सारांश | Summary
✅ मराठीत (Marathi):
महाराज सांगतात की आपण भगवंताचे झालो, म्हणजे आपली पूर्ण जबाबदारी त्याची होते. पण आपणच त्याचे होण्यासाठी तयार नाही, कारण आपल्याला विषय-सुख (इंद्रिय भोग) आणि लौकिक (प्रतिष्ठा) यांची आस आहे.
आपण संसाराला दोष देतो, पण खरे कारण आहे आपली अंतरीची आसक्ती. प्रपंच टाकल्याने वैराग्य येत नाही, तर मीपणा सोडणे आणि विवेक बाळगणे आवश्यक आहे.
चांगल्या कर्मांचा गर्व आणि त्यातून निर्माण होणारी अहंता, आपल्याला भगवंतापासून दूर नेत असते. म्हणूनच भगवंताच्या नावाचा आधार घेणे आवश्यक आहे – कारण त्यातूनच प्रपंचाचे स्वरूप समजते आणि भगवंतप्राप्ती घडते. एकदा रामाचे झालो की विषय आपोआप निघून जातात, जसे लग्न झाल्यावर बाकी सगळे विसरले जातात.
✅ In English:
Maharaj explains that once we become truly devoted to Rama, He takes care of everything. But our attachment to sensual pleasures and worldly status blocks that surrender.
We blame the world, but the true obstacle lies in our own inner cravings. Simply renouncing worldly duties doesn’t bring detachment—we must give up ego and act with discernment.
We feel shame over sins, but proudly display our good deeds. Yet, ego from good deeds is more dangerous, as it can mislead even good people.
Hence, Maharaj emphasizes the importance of God’s name, which serves two purposes – it reveals the true nature of worldly life, and it leads to God Himself. Once we unite with Rama, worldly attachments naturally fall away, just like how a married woman forgets other suitors.
हवे असल्यास हे प्रवचन PDF, WhatsApp मेसेज, सोशल मीडिया पोस्ट स्वरूपात तयार करून देऊ शकतो. सांगा हवे तेवढं!
No comments:
Post a Comment